GÜNCEL YAZI
recent

KIZILIRMAK'IN EN NEŞELİ AKTIĞI YERDİR AVANOS

Gezidokya Gezgini Gazeteci - Foto Muhabir Ercan Kılıçlı'nın, İçinden Nehir Akan Şehir Avanos başlıklı ilk yazısını sizlere sunuyoruz. 

kızılırmak gondol
Kızılırmak’ın En Neşeli Aktığı Yerdir Avanos.
Toprağın Sanata Dönüştüğü Yerdir Avanos.
El Sanatlarının Merkezidir Avanos.
Şairlerin Mısralarıdır Avanos... “Arar isen gerçek Meryem oğlunu, elindeki sırığından bellidir. Kör de bilir Avanos'un yolunu, testi bardak kırığından bellidir" Aşık Seyrani

Avanos gezi önerisi yazıma üstteki satırlarla başlamamın nedeni, yazı içerisinde her birinin şehir ile nasıl bir kimlik kazanacağına dikkat çekmek içindir.



Ülkemizin sahip olduğu en büyük kültür, tarih ve doğal miraslarından biri olan Kapadokya Bölgesi’ndeki Avanos, Hititlerden beri sürmekte olan çömlekçilik geleneğine ev sahipliği yapmaktadır. Binlerce yıldır bölgede biriken tarih ve Avanos’ta babadan oğla geçen geleneksel çömlekçilik ve el sanatı ilçenin genel görüntüsüne damga vurmaktadır. “Arar isen gerçek Meryem oğlunu, elindeki sırığından bellidir. Kör de bilir Avanos'un yolunu, testi bardak kırığından bellidir" Aşık Seyrani’nin sözü konuyu özetlemektedir.
avanos çömlekçilik
Avanos'ta Çömlek Ustaları
avanos seramik
Avanos'un Seramik 
Avanos’a ilk gelişim 2004 yılında iş nedeniyle olmuştu. Nevşehir otogarından indikten sonra Avanos’a giden halk otobüslerine bindim. Nevşehir şehir merkezinden geçerek Uç Hisar, Göreme ve Çavuşin istikametinden Avanos’a ilerlerken Kapadokya' nın ve peribacalarının mistik havasına kapılmamak elde değil. Bu büyülü atmosfer bozkır bitki örtüsünün dahi kireç ve volkanik tüflerden zengin toprak örtüsünde çok fazla yer edinemediği bir yapıda iken Avanos’a girer girmez bir vaha etkisiyle karşılaşıyorsunuz.

Avanos Nevşehir’den 18 km Kuzey istikametinde. İlçe Adeta bir çanak şeklinde Kızılırmak nehrinin eski yatağının oluşturduğu düzlükler ile eski Avanos olarak bilinen Güneye bakan yamaçta meskenleşmiştir. Bu bölge eski yapılar ve kaya oyma mağaralarla çevrili.
avanos manzara
Avanos Kızılırmak Manzarası
avanos köprü gece
Avanos Köprüsü Gece Manzarası


Avanos Kapadokya bölgesindeki en önemli sanat ve turizm merkezlerinden birisidir. Kızılırmak kıyısına kurulmuş olan Avanos Kapadokya gezinizin en keyif alacağınız noktalarından birisi olacaktır. Avanos’u ilk kez ziyaret edecek kişilerde kesinlikle çok otantik ve folklorik bir ilçe izlenimi hakim olur. Bunun nedeni Avanos’un merkezine ulaşmak için üzerinden geçmek zorunda olunan tarihi taş köprü ile karşılaşmanız ve köprüden geçerken sizi selamlayan eski Avanos evleri. Ayrıca çok sayıda çanak çömlek atölyesi, işlik mağaraları (çömlek hane olarak kullanılan yüzlerce yıllık mağaralar) halı ve kilim satan dükkanlar ister istemez insanda bu etkiyi bırakıyor.

Bende gezime işte bu noktadan başladım. Burası Avanos'un iki yakasını biribirine bağlayan üç köprüden biri olan II. Abdülhamit dönemine ait 11 ayaklı tarihi taş köprü, tabi iki ayağı toprak altında olduğundan 9 ayak görünüyor. Normalde bu köprüden geçerek Avanos'un merkezine geçiliyor ama şimdilik ben köprünün yanındaki yoldan aşağı ineceğim ve ırmak boyundaki yürüyüş yolundan devam edeceğim. Burada sizi bir sürpriz karşılayacak. Tahta Asma köprü. Yarısı kara üzerinde diğer yarısı ise Kızılırmak nehri üzerinde üç ayaklı asma köprünün uzunluğu 190 metre.

avanos çarşı
Avanos Çarşı
Bu yol beni ırmak kenarının yemyeşil ortamı ve güzel manzarası eşliğinde asma köprüye kadar götürecek. Aslında burası çok uzun bir yol değil ama güzel manzara nedeniyle sık sık fotoğraf çekme hissine hakim olamayacaksınız.
avanos kazlar
Avanos'un Kazları
avanos sallanan köprü
Avanos Sallanan Köprü
sallanan köprü
Avanos Sallanan Köprü
Yürüyüş yolundan devam ettiğimizde asma köprüye çıkan bir merdiven göreceğiz. Avanos halkı tarafından tahta köprü olarak da adlandırılan asma köprü Avanos'un en ilginç özelliklerinden birisidir. Çelik halatlarla taşındığı ve yerle çok az temasının olması nedeniyle üzerinden geçerken sallanır. Bilmeyenler için ilk başta ürkütücü olsa da biraz alıştıktan sonra keyif vericidir. İlçeye gelen hemen herkes bu köprüyü sallama niyetindedir fakat köprüyü sallamak tehlikeli olacağından Zabıta ekipleri tarafından uyarılmanız gayet olası ve doğal bir durumdur. Hatta ikazları dikkate almayarak diğer insanların güvenliğini tehlikeye sokacak bir şekilde köprüyü sallayanlara 110 TL’ye kadar idari para cezası uygulanabilmektedir. Bilinmesinde fayda var.
kızılırmak manzara
Avanos Kızılırmak Manzarası
Köprüden sola doğru baktığımızda Kaz adası ve üzerinde yaşayan sayılarının her yıl artış gösterdiği 5 – 6 yüz civarında kaz ve ördekler Kızılırmak’ın neşesidir. Bahar mevsiminde yüzlerce yavru kaz çevredekiler tarafından ekmekle beslenir.  Özellikle yürüyüşe çıkan Avanos'lular yanlarına ördekler için ekmek almayı unutmuyorlar çünkü hepsi ekmeğe bayılıyor.

Irmağın karşı yakası Avanos'un Orta mahalle olarak adlandırılan mahallesi. Orta mahalle Avanos'un en eski mahallelerinden biri olduğu için eski evler genellikle buradadır. En meşhur eski evlerden birisi Hacı Nuri Bey konağıdır. Bu konak eşsiz mimarisi ve dekorasyonu nedeniyle bazı dizi ve film çekimlerinde kullanılmıştır. 1902 yılında Dr. Hacı Nuri Bey tarafından yaptırılmış olan konak, Osmanlı dönemi mimarisinin İlimizdeki güzel örneklerinden birisidir. Daha sonraki dönemlerde Tekel Binasına ve Kapadokya Meslek Yüksek Okuluna tahsis edilen Dr. Hacı Nuri Bey Konağı, yapılan bakım ve onarımdan sonra 15.04.2013 tarihinden itibaren Avanos Turizm Danışma Bürosu olarak hizmet vermektedir.



Sağ tarafta Bayrak Tepesi olarak bilinen ve üzerinde dev bir Türk Bayrağının bulunduğu tepe bütün ilçeye hakim bir seyir terası. Buradan mutlaka ilçeyi izlemenizi tavsiye ederim. Gezimize Orta mahalledeki eski yapıları izleyerek devam ediyoruz. Bu noktada çok eskiden yerleşim yeri olarak kullanılmış çeşitli mağaralar mevcut. Buradan biraz harabe gibi görünseler de hızla restore ediliyorlar. Bazı evler orijinal mimarisi korunarak butik otel tarzında değerlendiriliyor.
Çarşı merkezine geldiğimizde meşhur testi yapan çanak ustası heykeli bu meydanda bulunuyor. (Çanak ustası Ömer Taşkın heykeli) Heykel meşhur ve ehil çanak ustası Ömer Taşkın’a ait. Kaidesi Avanos taşından, kaidenin üzerindeki ve etrafını çevreleyen figürler ise testi yapımında kullanılan Avanos çamurundan. Üstte testi yapan bir usta figürü bulunuyor. Bu heykelde Avanos'un en önemli gelir kaynaklarından olan çanak yapımı ve halıcılık konu edilmiş. Hala turizm amaçlı testi ve halı yapımı devam ediyor. Belki halı artık daha çok dışarıdan geliyor ama testi ve seramik ürünleri yoğun olarak burada üretiliyor. 


Ülkemizin sahip olduğu en büyük kültür, tarih ve doğal miraslarından biri olan Kapadokya Bölgesi’ndeki Avanos, Hititlerden beri sürmekte olan çömlekçilik geleneğine ev sahipliği yapmaktadır. Binlerce yıldır bölgede biriken tarih ve Avanos’ta babadan oğla geçen bu geleneksel el sanatı ilçenin genel görüntüsüne damga vurmaktadır.
Avanos El Sanatları
Avanos El Sanatları
Avanos El Sanatları
Avanos El Sanatları
Avanos El Sanatları
Avanos El Sanatları
Aslında Avanos ile ilgili yazılabileceklerin ve gösterilebileceklerin çok az bir kısmını aktarabildim. Zaten amacım da şöyle bir genel fikir verebilmekti. Aslında bu kadar sanatla iç içe olan bir ilçede hiçbir şey sadece doğal güzelliklerle kalmaz. Bu nedenle Avanos'a gelince yapmadan dönme diyebileceğimiz alternatif etkinliklere değinelim biraz; 

Testi Kebabı: Kapadokya bölgesinin kendine özgü tatlarından birisi de meşhur testi kebabıdır. Başlangıç itibariyle tandır kültürü etrafında oluşan bir yemektir. Günümüzde tandırın yanı sıra fırınlarda ve açık ocaklarda da yapılmaktadır. Geleneksel testi kebabı, Avanos ilçesinde üretilen testi ve çömlek adı verilen toprak kapların içine, et ve domates, biber gibi malzemelerin konularak, tandırda pişirilmek suretiyle hazırlanır. Daha çok özel günlerde, gruplara göre yapılan bu yemek, lokanta ve restoranlarda müşterinin hizmetine sunulur. Yemek isterseniz birkaç lokantadan fiyat almanızı öneririm.

Dereyamanlı Kilisesi : İlçede başlıca gezilebilecek yerler ise Dereyamanlı Kilisesi, 9.YY Bizans-İkonoklastik Dönemine aittir. Dereyamanlar Mevkiinde tüf kayaya oyulmuştur. Narteks 3.50x5 m. ana mekan 12.5x5 m. ölçülerindedir. Tek apsislidir. Kilisenin apsis yer duvarlarında kabartma olarak haç rozet ve geometrik motifler bulunmaktadır. Kilisenin tavan kısmı yer yer dökülmüştür ama özellikle hafta sonu ilçeye gelen turist grupları burada ayin yapmaktadırlar. Kilisenin batı duvarlarında yine ana kayaya oyulmuş muhtemelen İsa”nın 12 havarisini temsil eden oniki adet üçgen şeklinde niş yeralır. Kilisenin kapısı ve apsidinde yer alan pencere Belediyece demir parmaklık yapılarak korunmaya çalışılmıştır.

At Gezisi; Kapadokya Bölgesinde önemli Turizm etkinliklerinden biriside atlı doğa turizmidir. Avanos bölgemizdeki doğa harikası vadiler gelen ziyaretçilere at sırtında gezdirilerek farklı bir turizm etkinliği gerçekleştirilmektedir. Bu tür turizmi bölgemizde 4 seyahat acentası yapmakta olup, güzergâhları, Avanos, Mustafapaşa, Gomeda vadisi, Zelve, Paşabağları, Sarıhan, Zemi Deresi, Kılıçlar Vadisi, Çat Vadisi, Devrent vadisi ile Aksaray Güzelyurt(Gelveri)’a kadar uzanmaktadır. Akhal Teke at çiftliği en muşhur olanıdır.

Paşabağları – Zelve : Avanos’a bağlı olup ilçe merkezine 3 km. uzaktaki peribacaları en iyi Zelve ören yerinden görülmektedir. Burada ayrıca Aziz Simeon adına yapılmış şapel ve birçok kaya mekânları bulunmaktadır. 9. ve 13. yüzyıllarda Hıristiyanların önemli yerleşim ve dini merkezlerinden birisi olmuştur. Balıklı, Üzümlü ve Geyikli kiliseler vadinin en önemli kiliseleri olup ikonoklastik dönem öncesine aittir.  1952 yılına kadar iskân edilmiş vadide manastırlar, kiliseler, yerleşim yerleriyle, tünel, değirmen, cami gibi yapılar bulunmaktadır.

Özkonak Yeraltı Şehri: Sarıhan Kervansarayı, Dereyamanlı Kilisesi, Zelve ve Paşabağı ören yeri, Damlamaç, Orta Mahalle Cami, Alaaddin Hamamı, Alaattin Mahallesi ve Orta Mahallede bulunan zamanın Macar ve Rum taş ustaları tarafından yapılmış eski Avanos evleri gibi bir gün içerisinde gezemeyeceğiniz pek çok yer…
Ercan KILIÇLI - Gazeteci - Foto Muhabir

Kazlara Ekmek Atma: Avanos ve Kızılırmak'ın neşeli çocukları kaz ve ördeklere ekmek atmayı da ihmal etmeyin.

Gondol gezisi : Kızılırmak nehri içinde kısa bir gondol turu yapabilirsiniz. Yaklaşık 15 dakika sürüyor. 4 ve 6 kişilik gondollar var.

Türk Gecesi: Kaya oyma mekanlarda kişi başı 25 - 30 TL gibi bir ücret karşılığında yemek ve içecek ikramıyla her yerde görebileceğiniz halk oyunu gösterileri. Mekansal bir zenginliğin haricinde standart sayılabilecek bir aktivitedir.

Diğer yazılarımda Avanos'un ve Kapadokya'nın bambaşka güzelliklerini keşfetmeye devam edeceğiz. En kısa zamanda bir başka gezi yazısı kaleme alma niyetiyle ve birkaç fotoğrafla yazımı sonlandırıyorum. 








Hiç yorum yok:

Blogger tarafından desteklenmektedir.

Merhaba!

Gezidokya Gezi Rehberimizde Yazar Olmak İster misin ?

Gezi yazılarını, görsellerini info@gezidokya.com mail adresine gönder, Misafir Gezgin Ol !

×